Baran Bozdağ
Boğaziçi Üniversitesi - Yazar / Editör
Şunu çok küçük bir hata payı ile biliyoruz ki, bir parkın etrafında birkaç tur yürümek de bir-buçuk iki saatlik şiddetli bir antrenman da vücudumuza çok farklı genetik, epigenetik, biyokimyasal ve fizyolojik yarar sağlıyor. Herhangi bir hemaostatik hastalık ile ilgili yapılan birçok metaanaliz, sağlıklı yaşam süresi istatistikleri büyük oranda istatistiksel de olsa bu bilimsel trende işaret ediyor.

Bu 'iyi' etkiye sebep olan mekanizmaları uyaran egzersizin iyi etkilerini tek bir kılınızı dahi kıpırdatmadan elde edebileceğinizi düşünebilir misiniz? Michigan Medicine araştırmacıları yaptıkları yeni bir çalışmada doğal olarak vücudumuzda bulunan Sestrin protein sınıfının, egzersizlerin birçok olumlu etkisini egzersiz olmadan yaratabildiğini keşfetmeyi başardı.

Fareler ve meyve sinekleri üzerinde yapılan çalışmaların, başta yaşlılığa bağlı kas kayıpları olmak üzere, egzersiz etkilerinin gerekli olduğu hastalık tedavi ve de terapilerinde ve ek gıda tasarımlarında ve hatta antrenman kalitesi ile verimliliğini artırmada etkili uygulamalarının olabileceği düşünülüyor.

Araştırmacılardan Myungjin Kim, bilim insanlarının daha önce, egzersizi takiben kaslarda Sestrin proteini biriktiğini gözlemlediklerini belirtiyor. Bunun üzerine birlikte çalıştıkları Jun Hee Lee ve diğer araştırmacılar ile birlikte Sestrin ve egzersiz arasındaki bu açık bağıntının detaylarını daha derinden öğrenmeyi hedefleyerek harekete geçtiler. Elbette ilk aşama, sineklerin 'egzersiz' yapmalarını sağlamaktı.

Drosophila sineklerinin içinde toplandıkları tüplerden dışarı çıkabilmek adına tüpün ağzına doğru tırmanıp inmelerini bu amaçla kullanan Detroit'te bulunan Wayne State University'den Robert Wessells ve Alyson Sujkowski bir nevi sinek egzersiz düzeneği geliştirdi. 3 hafta boyunca sinekleri bu amaçla eğiten araştırmacılar akabinde sineklerin koşma ve uçma yetilerindeki gelişimi inceledi ve normal (WT veya wildtype) sinekler ile Sestrin üretemeyen sinekler arasında oluşan farkları gözlemlemeye çalıştı.

Lee yaptığı açıklamada sineklerin normal koşullarda 4 ila 6 saat hareket edebildiklerini ve wildtype (yabani tip) sineklerin üç haftalık sürede bu yetilerini geliştirebildiğini belirtti. Sestrin üretemeyen sinekler ise hiçbir belirgin gelişim gösteremedi.

Dahası, araştırmacılar Sestrin proteininin sineklerin kaslarında normalden fazla üretilmesini (İng. overexpressed) sağladıklarında bu sineklerin egzersiz sürecine dahil olmasalar dahi, egzersiz yapan sineklerden daha fazla ve yüksek seviyede gelişim gösterdiklerini gözlemledi. Ne var ki, fazla Sestrin üreten sinekler egzersiz yaptıklarında yapmadıkları durumdan daha fazla gelişim de göstermedi.

Sestrin proteininin faydası yalnızca egzersiz süresi ve dayanıklılığa değil aynı zamanda aerobik kapasite (oksijenli solunum ile enerji üretme), yağ yakma ve respirasyon spor ile direkt ilişkili metabolik aktivitelere de çok olumlu etkileri oldu.

Araştırmacılar Sestrin'lerin bir takım metabolik yolakları açık-kapalı konuma getirmek sûreti ile bunu başardığını düşünürken, bu tip egzersizin yarattığı etkilere benzer sonuçların ortaya çıkmasını sağlayan kombine olumlu etkilerin görülmesinde bunun tek yol olduğu açık. Ancak bunların teker teker hangi mekanizmalar olduğunu henüz tespit edebilmiş değiliz.

Lee bu araştırmasının yanı sıra, İspanya'daki Pompeu Fabra University'den Pura Muñoz-Cánoves'e de katkıda bulunarak, immobilize (hareket edemeyen, hareketi kısıtlı veya donmuş kas) kaslarda, kasa özel Sestrin'in atrofi'nin önüne geçebildiğinin ortaya çıkarılmasını sağladı. Tüm bunlar uzuv kaslarının hareketlerine bağlı olarak ortaya çıkan olumlu tüm etkilerin Sestrin tarafından tek başına yapılabildiğine işaret ediyor.

Sestrin supplementleri yakın mıdır bilemeyiz ancak belki de Sestrin üretimini uyaracak bir takım başka kimyasalların veya molekül modülatörlerinin üretilmesi için bütün endüstri seferber olacak gibi görünüyor.

Henüz egzersizin Sestrin üretimini nasıl uyardığını da bilmiyoruz ancak ileri çalışmalara direkt bu sorudan başlamak yukarıda bahsi geçen uygulama alanlarına yapacağı katkının da temelini oluşturacağından oldukça doğru bir hamle gibi görünüyor.
Kaynak ve İleri Okuma
Etiket

Projelerimizde bize destek olmak ister misiniz?

Dilediğiniz miktarda aylık veya tek seferlik bağış yapabilirsiniz.

Destek Ol

Yorum Yap (0)

Bunlar da İlginizi Çekebilir