BilimFili Podcast 11: %10 Efsanesi. Gerçekte Beynimizin Ne Kadarını Kullanıyoruz?

Bu yayınımızda beynimizin %10'unu kullandığımızı ileri süren popüler ve yaygın efsaneyi ele aldık. Efsanenin geçmişi, ortaya çıkışı ve hakikat üzerine konuştuk.
Görsel Telif:

Beyni anlama yolunda büyük adımlar atmış olsak da hâlâ çözülemeyen büyük sırlar var. Az bilginin tehlikeli olabileceği söylenir; beyinle ilgili efsanelerin artmasına sebep olan da bu galeyan ve bilgisizlik ortamıdır. Beyin efsaneleri ifadesiyle, beyin ve beyinle ilgili, bazılarının gerçekliği toplumun geniş kesimleri tarafından sorgulanmadan kabul edilerek gündelik konuşmalara yerleşmiş hikâyelerden ve yanlış kanılardan söz ediyoruz.

Etrafta çok sayıda yanlış kavram uçuşurken gerçek nörobilimi beyin mitolojisinden ya da bir bilim blog yazarının dediği gibi nöro-abartılar, nöro-anlamsızlıklar, nöro-palavra ya da nöro-saçmalık olarak bilinen nöro-zırvalardan ayırt etmek gittikçe zorlaşıyor. Nöro-liderlikten tutun da, nöro-kuantuma kadar aklınıza gelebilecek her faaliyetin önüne “nöro” önekini getirerek beyin bilimi modasını sermayeye dönüştürmeye çalışanlar, kişisel gelişim propagandalarının kafa karıştırıcı bir karışımını yayıyor. *

Gelecek nesilleri eğiten insanlar bile beyin efsaneleriyle ayartılabiliyorsa, toplumun nöro-palavrayla gerçek nörobilim arasındaki farkı anlaması için daha fazla uğraşmamız gerekecek.

Bazı efsanelerin modası geçer ya da sadece popüler inanışın sınırlarında var olurlar. Ama bazıları da çarpıcı biçimde zombi benzeri kalıcılık gösterir, bilime rağmen yayılmaya devam eder. Bazı klasik efsanelerin dayanıklılığı ise baştan çıkarıcı cazibelerini de destekler, doğru olmuş olsalar harika olabilecek olguları göklere çıkarırlar. Bir düşünsenize; beyninizin %10’unu kullanıyorsunuz ve geride keşfedilmeyi bekleyen %90’lık bir alan var. Yüzde 10’unu kullandığınız beyninizle yapabildikleriniz bunlarken, tamamını kullandığınızda neler yapamazsınız ki? Duvarların ardını görmek, insanların düşüncelerini okuyabilmek, zihninizle nesneleri hareket ettirmek, vb. aklınıza gelebilecek daha bir sürü psişik yetenek… Oldukça cezbedici geliyor değil mi? Beyninizin tamamını kullanmayı vaat eden çok pahalı eğitimler, seminerler, çok satan kitaplar, kişisel gelişim zırvaları… Hepsinin hedefindeki; beyniniz değil, cüzdanınızdır.

Bu yayınımızda beynimizin %10’unu kullandığımızı ileri süren popüler ve yaygın efsaneyi ele aldık. Efsanenin geçmişi, ortaya çıkışı ve hakikat üzerine konuştuk.

Keyifli dinlemeler.

Yayınımızda önerdiğimiz kitap; Domingo Yayınevi‘nden çıkan ödüllü bilim yazarı Ed Yong’un “MİKROBİYOTA – İçimizdeki Mikroplar & Yaşama Büyüleyici Bir Bakış” adlı kitabıdır.

*Beyin Yalanları ve Gerçek Bilim – Christian Jarrett (Birinci Baskı The Kitap, Ocak 2018)

Kupa tasarımlarıyla Pot Seramik`e, keçeden bilim insanı figürleri hazırlayan Keçeliköy`e ve Patreon Destekçilerimiz: Onur Arpat, Servan Çelebi, Tevfik Uyar, Summer Guler, Esra Özkan, Canan Oral, Cemil Yucer, Zeynep Koçak, Ali Akdurak, Kaya Gökçe Dinçyürek, Melis Aritman Alp, Ece Güler, Ulaş Giritli, Gürbüz Ataman, Dincay Akcoren, Zafer Balkan, Ozan Erozden, Can Cimenser, Janet Huvaj, Ahmet Ugur, Hande Çakır, Canan Balkan, Gülfem Erdoğan, Bahar Yıldırım, Utku Sakallıoğlu, Dogus Arukaslan, Fatih Kuzak, Onur Şahin, Mustafa Ay, Denizcan Hasturk, Saim Buğra Kurban, İlhan Asya Tanju, Serhat Atesoglu , Gorkem Bayhan, Ulaş Avşar, Ethem Erginöz, Kazim Pekkirisci, T. Emre, İsmet Osman Mavuş, Cem Aysen, Evrim Ağacı, Kerem Onur Mengeş, Oğuzhan Altay, Harun Gunduz , Seyit Güven , Eray Uysal, Maksun Sezgin, Enes Yigit, Erdal Karayazgan, Murat Hamidi, Melik Çalık, Sanem Elif Mercan, Evren Akal’a teşekkürlerimizi sunuyoruz.

Sevgi ve saygılarımızla…

Patreon üzerinden bağış yapmak için: https://www.patreon.com/bilimfili
Spotify: https://open.spotify.com/show/2tvDGHznxWk1YjfRFbw8MF
Twitter: https://www.twitter.com/bilimfili/
İnstagram: https://www.instagram.com/bilimfili/
Facebook: https://www.facebook.com/bilimfili/

Yayınlarımızı Açık Bilim Podcast Kanalı’ndan da takip edebilirsiniz.
iTunes: https://goo.gl/3Xir1H
Android: https://goo.gl/PKx7G3

Etiket
  • Projelerimizde bize destek olmak ister misiniz?
  • Dilediğiniz miktarda aylık veya tek seferlik bağış yapabilirsiniz.
  • Destek Ol
Yorum Yap (0 )

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bağış Yap, Destek Ol!
Projelerimizde bize destek olmak isterseniz,
Patreon üzerinden
bütçenizi zorlamayacak şekilde aylık veya tek seferlik bağışta bulunabilirsiniz.
E-Bülten Üyeliği
Duyurulardan e-posta ile
haberdar olmak istiyorum.
Reklam Reklam Ver
Arşiv