Keseli Aslan Tilakoleo’nun Soyu, İklim Değişiminden Dolayı Tükenmiş Olabilir

Bir zamanlar Avustralya'da koalanın ve vombatın akrabası olan keseli bir yırtıcı vardı!
Görsel Telif: National Geographic Image Collection / Alamy Stock Photo

Aborjin mitolojisinde geceleri ortaya çıkan korkutucu bir varlıktan söz edilir. Günümüzde Avustralyalılar, sözlü gelenekte “drop bear” adı verilen bu canavarın muhtemelen karanlıkta hareket eden ve net seçilemeyerek insanları ürküten koalalar olduğunu düşünüyor. Fakat aslında onbinlerce yıl önce Avustralya’da gerçekten de “drop bear“a atfedilen bazı özelliklere sahip bir canlı yaşıyordu: Latince adı Thylacoleo carnifex olan keseli aslan.

Avustralya 46.000 yıldan uzun bir süre önce, Tilakoleo keseli aslanına ev sahipliği yapıyordu. Vombat ve kanguru gibi diğer Avustralya memelilerinin uzaktan akrabası olan bu hayvan, etçil olmasıyla diğerlerinden ayrılıyordu. Bu nedenle fosilbilimciler ona “keseli aslan” der.

Peki acaba bu canlı türü neden hâlâ Avustralya ormanlarında yaşamıyor? Vanderbilt Üniversitesi’nden fosilbilimci Larisa DeSantis tarafından Tilakoleo’nun dişi üzerinde yapılan ve Omurgalı Fosilbilimi Topluluğu’nun yıllık toplantısında sunulan yeni bir inceleme sonucunda, soruyu yanıtlamaya yardım edebilecek bazı ipuçları elde edildi.

Tilakoleo’nun kafatası fosili. (Ghedoghedo / Wikimedia Commons CC 3.0)

Dişlerden Çıkan İpuçları

DeSantis, çalışmanın ilk amacının, bu hayvanın paleobiyolojisini anlamak olduğunu belirtiyor. Bilimciler 1859 yılından bu yana varlığına biliyor olmasına ve anatomisiyle ilgili çeşitli çalışmalar yapılmış olmasına rağmen, keseli aslanın nasıl avlandığı, avını nasıl yediği ve kendisini çevreleyen ortamla başka nasıl etkileşimlerde bulunduğu hakkında pek bilgi yoktu. Bu gizemlerden bazıları, dişleri sayesinde çözülebilir.

Tilakoleo’nun çene dişleri oldukça farklı. Üçgenden çok kare gibiler ve birbirleri üzerinde kayarak çiğneme sağladıkları anlaşılıyor. Dişler üzerindeki girinti çıkıntılar şeklindeki mikro-aşınmalar da beslenme alışkanlıkları hakkında bazı ipuçları sağlıyor. DeSantis ayrıca kararlı izotop imzalarına bakarak, keseli aslanın besinlerine ilişkin kimyasal izlerin, diş ve kemik gibi dokulardan öğrenilebildiğini ekliyor.

Bu yöntemlerle yapılan incelemeler sonucunda, keseli aslanın dişlerindeki mikro-aşınmaların günümüzde yaşayan gerçek aslanların dişlerinde görülenlere oldukça benzediği görüldü. Bu da onun her ne kadar kemik çiğnemekten kaçınmasa da, bunu özellikle yapmadığını gösteriyor. İzotop verileri ve diğer kanıtlar, Tilakoleo’nun eski Avustralya ormanlarında gizlenerek, antik dev kangurular olan Protemnodonlar gibi canlıları avlamış olabileceğine işaret ediyor.

Keseli aslanın iskeleti, Victoria Fosil Mağarası, Naracoorte Mağaraları Ulusal Parkı, Güney Avustralya. (Karora / Wikimedia Commons Public Domain)

İklim Değişimi

Avustralya megafaunasının bir kısmını soy tükenişine neyin sürüklediği çokça tartışılan bir konu. Bazı uzmanlar, adaya yeni varan insanları suçluyor. Avlanma ve ateş kullanımı sonucunda çok sayıda ikonik hayvan türünü yok etmiş olabileceklerini vurguluyorlar. Başka uzmanlar ise keseli aslan için muhtemelen iklim değişimi yerel yaşam alanını değiştirene dek fazla problem olmadığını düşünüyor.

Eğer DeSantis ve ekibinin Tilakoleo’nun ormanda gizlenerek avlandığına ilişkin tahminleri doğruysa, Avustralya’nın ormansızlaşması keseli aslanı gizlenme olanağından yoksun bırakarak, soyunun tükenmesine yol açmış olabilir. “Ben iklimin insanların düşündüğünden daha önemli olduğunu düşünüyorum. Avustralya’nın şu anki aşırı kuraklığı nispeten yeni,” diyor Brown Üniversitesi’nden fosilbilimci Christine Janis. Son 300.000 yıldır Avustralya’da çölleşme giderek artıyor.

Tilakoleo’nun beslenmesi ve tercih ettiği yaşam alanı hakkında bilinenler düşünüldüğünde, sert iklim değişimlerinin bu etçil için büyük fark yaratacağı anlaşılıyor. Kuraklaşma sonucunda keseli aslanın soy tükenişinden kaçamadığını belirtiyor DeSantis.

Kaynak ve İleri Okuma

Etiket
  • Projelerimizde bize destek olmak ister misiniz?
  • Dilediğiniz miktarda aylık veya tek seferlik bağış yapabilirsiniz.
  • Destek Ol
Yorum Yap (0 )

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bağış Yap, Destek Ol!
Projelerimizde bize destek olmak isterseniz,
Patreon üzerinden
bütçenizi zorlamayacak şekilde aylık veya tek seferlik bağışta bulunabilirsiniz.
E-Bülten Üyeliği
Duyurulardan e-posta ile
haberdar olmak istiyorum.
Reklam Reklam Ver
Arşiv