Yüksek Enerji Fiziğindeki Algılama Cihazları

Başlıca hızlandırıcı tesisleri, yüksek enerjili saçılma olaylarında üretilen parçacıkları analiz etmek için çok gelişmiş ve çok büyük hızlandırıcı dizilerinden yararlanır.

Yüksek enerji fiziğini “bir saatin nasıl çalıştığını anlamak için iki saati birbirlerine vurup kırarak, etrafa saçılan parçaları incelemek” benzetmesini yaparsak, algıcın tüm o parçaları yakalayıp, incelemesi gerekir. Bunun nasıl yapıldığını anlayabilmek için aşağıdaki olasılıkları düşünelim:

  • İyonizasyon izlerinin konum ve uzunluklarının ölçümü. Algılamanın çoğu iyonizasyona bağlıdır.
  • Uçuş süresinin ölçülmesi sayesinde hız ölçümleri yapılması.
  • Manyetik alanlarda yüklü parçacıkların yollarının bükülmesinin ardından eğimin yarıçapının ölçülmesi sayesinde momentum ölçümleri yapılması.
  • Çerenkov ışımasının algılanmasıyla, enerji ve kütle hakkında bazı bilgiler edinilmesi.
  • Farklı bir ortamın içine ilerleyen parçacıklar için eşdurumlu “geçiş ışınımı”nın ölçümü.
  • Yolları bükülen daha hafif yüklü parçacıklar için sinkrotron ışınımının ölçümü.
  • Bozunum şemalarındaki adımlarla, “orada olmayan” nötrinoların algılanması; yani momentum korunumu vb kullanarak algılanmayan nötrinoların varlığının anlaşılması.
  • Elektronlar ve fotonlar tarafından üretilen elektromanyetik duşların kalorimetrik yöntemlerle ölçümü.
  • Parçacıkları karakterize etmek için kalorimetri kullanan büyük çelik algıçlarda hadronlar tarafından üretilen çekirdeksel çağlayanların ölçümü.
  • "Eğer bunların hepsinden geçiyorsa, müon olmalı!” Tüm kalorimetrik algıçlara nüfuz ettikleri gerçeği sayesinde müonların algılanması.

Dizin

Parçacık kavramları

Temel parçacıkların aranması

Kaynak:
Quigg

 

HiperFizik***** Kuantum Fiziği

R Nave

Geri Dön