Ataları Etçilken, Büyük Pandaları Otçul Yapan Nedir?

Pandaların bambu (hint kamışı) yedikleri herkesçe bilinir. Fakat pandaların en yakın akrabalarının etçil olduklarını biliyor muydunuz? Öyleyse ne oldu da etle beslenen pandalar bir vejetaryene dönüştü..
Görsel Telif:

Pandaların bambu (hint kamışı) yedikleri herkesçe bilinir. Fakat pandaların en yakın akrabalarının etçil olduklarını biliyor muydunuz? Öyleyse ne oldu da etle beslenen pandalar bir vejetaryene dönüştüler?   Yapılan bir çalışmaya göre; pandaların umami tadı reseptör genleri üzerinde -teknik olarak pseudogenizasyon olarak bilinen- bir etkinliğini azaltma/deaktifikasyon durumu meydana gelmiş olabilir. Umami tadı; et, soya sosu ve mantar gibi besinlerin tadlarını daha lezzetli yapar.

Görünen o ki; panda evriminin bir noktasında, umami reseptörleri işlevsiz hale gelmiş. Ne kadar genin değiştiğine bakarak, araştırmacılar bu durumun pandaların bambu yemeye başladıkları zamanla eş zamanlı olduğunu hesapladılar. Fakat bu durumun sebep ve sonuçları ise tam olarak net değil. Araştırmacılar bambu tüketimine dönüşün söz konusu genin yok olmasından önce de başlamış olabileceğini düşünüyorlar. Ne olursa olsun, gen kaybı pandaları vejetaryen yapmıştır, çünkü genin kaybolmasıyla birlikte et ayılara daha az lezzetli gelmeye başlamıştır.

Her ne kadar etçil sınıfına ait de olsa büyük panda diyetinin %99’unu bambunun oluşturduğu bir vejetaryendir. Büyük pandanın gen dizilimi umami tad reseptörü olan Tas1r1 ‘in bir pseudogen olması ve büyük pandaların umami algısındaki kaybı da onların neden bir otçula dönüştüğünü açıklıyor. Bu hipotezi test etmek için; büyük pandanın Tas1r1 geninin bütün 6 eksonunu ve diğer 5 etçilinkini dizdik. Tas1r1’in açık okuma çerçevesinin (ORF) diğer 5 etçilde bozulmamış olduğunu ancak büyük pandada bozulmuş olduğu sonucuna ulaştık.

Tas1r1’in sinonim olmayanlarının sinonim olanların yerini alışının vuku oranının (ω) diğer etçil nesile kıyasla büyük pandada belirgin derecede daha yüksek. Vuku oranı ω değişimine ve gözlenilen bozulmuş-ORF değişimi sayısına dayanarak, büyük pandadaki Tas1r1’in işlev baskısının – %95 eminlikle- 1.3 ve 10Ma olan durumundan ∼ 4.2 Ma  rahatladığını tahmin ediyoruz. Yaptığımız bu tahmin; fosil kayıtlarından elde edilen büyük pandanın diyet değişimiyle de yaklaşık olarak aynı zamana denk gelmesiyle uyumlu halde.

Büyük pandanın ete bağlılığındaki düşüşün, Tas1r1 eksikliğinden kaynaklı olarak ete olan ilgisini azaltarak onun otçul yaşama dönmesine sebep olan; Tas1r1 pseudogenizasyonuna bağlı olarak umami tadını kaybetmesinden ileri geliyor olması muhtemeldir. Bununla birlikte ekstra faktörler de muhtemelen gerekçe olabilir çünkü inek ve at gibi otçullarda Tas1r1 geni sağlam bir şekilde varlığını sürdürmeye devam ediyor.

 


Kaynak ve İleri Okuma: Mol Biol Evol. 2010 Dec;27(12):2669-73. doi: 10.1093/molbev/msq153. Epub 2010 Jun 23.


Bu içerik BilimFili.com yazarı tarafından oluşturulmuştur. BilimFili.com`un belirtmiş olduğu “Kullanım İzinleri”ne bağlı kalmak kaydıyla kullanabilirsiniz.

Etiket
  • Projelerimizde bize destek olmak ister misiniz?
  • Dilediğiniz miktarda aylık veya tek seferlik bağış yapabilirsiniz.
  • Destek Ol
Yorum Yap (0 )

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bağış Yap, Destek Ol!
Projelerimizde bize destek olmak isterseniz,
Patreon üzerinden
bütçenizi zorlamayacak şekilde aylık veya tek seferlik bağışta bulunabilirsiniz.
E-Bülten Üyeliği
Duyurulardan e-posta ile
haberdar olmak istiyorum.
Reklam Reklam Ver
Arşiv